پهلوان حاج محمدعلی باغچقی معروف به «محمدعلی پهلوان» فرزند مرحوم علی اکبر و از نوادگان کربلایی ملا مقصود گرانلو، موسس کلاته ی محمد علی پهلوان از توابع شهرستان بجنورد و از ارکان و ستون های پهلوانی روستای باغچق و بجنورد بودند که متاسفانه ساعاتی پیش در عصر 26 شهریورماه 1395 خورشیدی بر اثر بیماری و کهولت سن بدرود حیات گفتند.
تسلیت به مردم شریف روستای باغچق و جامعه ی پهلوانی بجنورد و خراسان شمالی و طلب صبر برای بازماندگان آن مرحوم
جهت معرفی کاملتر ایشان مصاحبه ای قدیمی ازاین پهلوان نامدار باغچق که توسط روزنامه خراسان شمالی با وی انجام شده است را با هم می خوانیم:
- اولین کشتی که گرفتید درچه سالی بود؟
درسن 18 سالگی برای عروسی به «راز» رفته بودم یک نفرجلوی اسب داماد را گرفت وگفت یا انعام بده یا با من کشتی بگیرمن به دامادگفتم اجازه بده با اوکشتی بگیرم ، درکشتی او را به زمین زدم و داماد اولین انعام کشتی گیری مرا پرداخت کرد.
- کشتی های بعدی که از اهمیت بیشتری برخوردار بود؟
در روستای «قره جنگل» پهلوان «گدرسلاخی»، درچناران مشهد درسن 20 سالگی «پهلوان ابراهیم چنارانی»، در 28 سالگی پهلوان پهلوانان شدم .«پهلوان حسن زیبایی» ازروستای«قلعه خان »، «پهلوان ابراهیم قلعه جقی»، «پهلوان ساروخان نجف آبادی» هم کسانی بودندکه توانستم برآن ها پیروز شوم.
- کشتی چوخه نام خودرا از لباسی گرفته است که کشتی گیران می پوشند«چوخه»به چه معنی است؟
به «پالتوی پشمی» ،«عبای ضخیم زمستانی »،« نیم تنه نمدی» و «جامه پشمین»گفته می شود.
- شما از اوایل جوانی، به عنوان یک پهلوان مطرح بودید، مردم برای پهلوان پهلوانان چه ویژگی هایی درنظرداشتند؟
پهلوان علاوه برقدرت جسمانی که دارد از نظراخلاقی نیز مورد قبول مردم باشد چرا که یک پهلوان معلم اخلاق است ، او باید یک انسان شریف باشد و همیشه سعی کند اخلاق نیکویش در زندگی حرف اول را بزند، پناهگاهی برای بی پناهان و دستگیر مستمندان باشد. یکی از بهترین صفاتی که باید پهلوان داشته باشد «پاک چشمی» و «حلال خوری» باشد. ضرب المثل زیبایی دربین کشتی گیران چوخه ومردم علاقه مندوجود دارد که می گوید: «پهلوان، ارزش خونت (جان) صدتومان و شخصیت پهلوانیت هزارتومان ارزش دارد».
- چه جوایزی معمولا درکشتی چوخه ، به پهلوانان داده می شود؟
جوایز این مسابقه با تمامی مسابقات فرق می کند جوایزی چون قالیچه ، گاو، گوساله،کله قند و گوسفند داده می شود.
- برای ورود به میدان کشتی چه آداب و رسومی را رعایت می کردید؟
همیشه سعی می کردم از سمت قبله واردمیدان شوم، بوسه برخاک بزنم ، سلامی به آقاعلی ابن موسی الرضا(ع)می دادم ، احترام به مردم ، داور و حریفم می گذاشتم چون من معتقد بودم که وقتی به مردم سلام می دادم در برابر جمعیتی که چشم به پهلوانی من دوخته بودند احساس مسئولیت می کردم و دوست داشتم شاد باشند و تمام تلاشم را می کردم وهمیشه با ذکر «یاعلی، یاعلی ویاعلی» می رفتم که مردم را شاد کنم وخدا را شکرکه هیچ وقت شرمنده مردم نبودم .درپایان کشتی هم ، بوسیدن صورت رقیب ومربی اش را وظیفه خودم می دانستم.
- خاطره شیرینی هم ازکشتی دارید؟
ازهمه کشتی ها، وقتی سرافراز بیرون می آمدم خاطره شیرین بودند ولی درسن 30سالگی، درروستای «قردانلو» برای کشتی رفته بودم این روستا، «پهلوان پرور» بود، «کربلایی قدرت» نامی بزرگ روستا مراسم کشتی را برگزارکرده بود من رفتم حریف فردی بود به نام «ابراهیم قلعه جقی»که واقعا پهلوان با قدرت و ابهتی بودوقتی او را به زمین زدم باورم نمی شد انعام خوبی به من دادندکلاهم پر از پول شد در این روستا «اصلان خان » پهلوان معروفی بودکه همان روزها خداوند به او پسری عنایت کرده بودکه با دادن انعام جمع شده به «پسرش» غرق لذت شدم و هرگز آن خاطره شیرین را فراموش نمی کنم.
- چه فنونی درکشتی چوخه وجود دارد و شما از چه فنونی بیشتراستفاده می کردید؟
کشتی چوخه فنون مختلفی دارد برخی ازآن ها فنونی هستندکه دراجرای آن پا نقش مهمی دارد مانند: لنگ کمر، لنگ کمرپیچ ، راسته پیچ و برخی فنونی هستند که بیشتر با دست انجام می گیرد مانند دست پیچ ، قل پیچ و فنونی که بیشترین نقش اجرای ان را گردن وکمر به عهده دارندکه من فن «یخه گیرراست» را اجرا می کردم که با دستی یقه حریف را می گرفتم و با دست دیگرکمر او را که کول انداز می کردم و اگر نمی شد با «پاپیچ» او را به خاک می انداختم و هرگز سر خم نمی کردم.
- وقت کشتی چوخه چقدربود؟
برخلاف امروزکه در زمان خاصی بایدکشتی گرفته شود برای کشتی چوخه در قدیم، زمان خاصی در نظر نمی گرفتندگاه آنقدر زمان طولانی می شدکه لباس ماپاره می شد، بارها استراحت می کردیم و بازکشتی می گرفتیم که یک بار با پهلوانی به نام «سیدجلال» ازاهالی روستای نوده چناران کشتی گرفتم که یک ساعت بیشتر طول کشید.
- چندداور، قضاوت می کرد؟
یک داور قضاوت را برعهده داشت که همه به اواطمینان داشتند و با کسی تعارف نداشت.
- سرنا و دهل نوازی هم که همیشه به میدان شور و نشاط می بخشید.
بله این نوازندگی توسط «بخشی»ها، به ورزشکاران قوت می داد به میدان نشاط می بخشید وخود موجب جذب رهگذران بودکه از اطراف رد می شدند و جالب بودکه شعری را هم می خواندند «هرکس قدرت دارد بیاید خودتان را تعریف نکنید بیایید بیایید».
- چه توصیه ای به کشتی گیران جوان دارید؟
احترام پیشکسوتان ، احترام به رقیب ، احترام به مردم ، پاکی و درستی را باید پیشه خودکنند و باور کنند هر چه داریم ازائمه اطهار است یاد آن ها نیروبخش است و مایه دلگرمی، یاد آنها را با احترام ببرند. سیگار و مواد مخدرآفت قدرت جوانی است در پی آن نباشند.
- چه شدکه کشتی راترک کردید؟
من در اوج پهلوانی ازکشتی کناره گیری کردم جویای نام نبودم ، و میدان را به جوان ها واگذارکردم البته درست است که به خاطر مشکلات زندگی نتوانستم کشتی بگیرم ولی هرگز ازکشتی کناره گیری نکردم.
- چه انتظاری ازمسئولین ورزش استان دارید؟
مسئولین برای کشتی چوخه خوب زحمت می کشندکه از همه آنها ممنونم
وازاینکه هروقت مسابقات کشتی برگزارمی شود ما پیشکسوتان رادعوت می کنند تا درسالن باشیم جای قدردانی دارد.
برچسب:
نویسنده: حامد ابراهیمی